ABD'de enerji içecekleri araştırması: Kalp durması bildirimlerinde 11 katlık fark

ABD'de enerji kazanmak, ders çalışmak veya spor öncesi performansını artırmak için tüketilen enerji içecekleri, Amerikan Kalp Derneği'nin (AHA) açıkladığı yeni araştırmayla yeniden gündemde. Federal sağlık kayıtlarını inceleyen araştırmacılar, kafein ve diğer uyarıcı maddeleri içeren ürünlerle ilgili olumsuz olay bildirimlerinde kalp durmasının, uyarıcı içermeyen ürünlerle ilgili bildirimlere kıyasla yaklaşık 11 kat daha sık yer aldığını belirledi.

Araştırmanın diğer dikkat çekici bulgusu, uyarıcı ürünlerle ilişkilendirilen kalp olayları bildirimlerinin yaklaşık yüzde 45'inin 18–34 yaş grubundakilerle ilgili olması. Ancak sonuç, enerji içeceği içen kişilerin kalp durması riskinin 11 kat arttığını veya bu ürünlerin tek başına kalp durmasına neden olduğunu göstermiyor. Çalışma, FDA'ya ulaşmış bildirimler arasındaki farklılığı ölçüyor.

28.345 FDA kaydı karşılaştırıldı

AHA'nın 2 Kasım 2026 tarihli açıklamasına göre Virginia Üniversitesi Tıp Fakültesi'nden Sai Samayamanthula'nın öncülük ettiği ekip, 2017–2025 döneminde 13 yaş ve üzerindeki kişiler hakkında yapılan 28.345 olumsuz olay bildirimini inceledi. Bunların 854'ü kafein ya da başka uyarıcı içeren enerji içecekleri ve takviyelerle, 27.491'i ise uyarıcı içermeyen çeşitli gıda ve içeceklerle ilgiliydi.

Karşılaştırma grubunda gazlı içecekler, öğün yerine tüketilen içecekler, protein barları, smoothie'ler ve vitaminler gibi ürünler bulunuyordu. Araştırmacılar ürünleri markaya göre değil, içeriğine göre sınıflandırdı. İncelenen maddeler arasında kafein, guarana, yerba mate, kahve ve yeşil çay özütü ile sinefrin, yohimbin, efedra, DMAA ve higenamin gibi uyarıcı bileşenler yer aldı.

Kalp durması 11 kat, kalp krizi 4,5 kat daha sık bildirildi

Uyarıcı içeren ürünlere ait FDA bildirimlerinde, karşılaştırma grubuna göre şu farklılıklar tespit edildi:

• Kalp durması: Yaklaşık 11 kat daha sık
• Kalp krizi: Yaklaşık 4,5 kat daha sık
• Ventriküler ritim bozukluğu veya çarpıntı: Yaklaşık 4 kat daha sık
• Kalp hızında yükselme: Yaklaşık 3 kat daha sık
• Göğüs ağrısı: 2,71 kat daha sık
• Bayılma: Yaklaşık 2 kat daha sık

Bu kat sayıları ürün tüketen tüm insanlar arasındaki hastalık olasılıklarını değil, FDA'ya bildirilen olayların karşılaştırmasını ifade ediyor. AHA duyurusu, söz konusu araştırmaya ilişkin toplam ölüm sayısı veya ölüm oranı da açıklamadı.

18–34 yaş grubundaki bildirimler neden öne çıktı?

Uyarıcı ürünlerle bağlantılı kalp olayları bildirimlerinin yaklaşık yüzde 45'i 18–34 yaş arasındaki yetişkinleri kapsıyordu. Araştırmacılar bunun, ürünlerin gençler arasında sık kullanılması, egzersiz öncesinde veya alkol ve başka maddelerle birlikte tüketilmesi ya da önceden fark edilmemiş kalp rahatsızlıklarıyla ilişkili olabileceğini belirtti. Bunlar henüz kanıtlanmış açıklamalar değil, üzerinde çalışılması gereken olasılıklar.

Samayamanthula, enerji içeceklerinin günlük enerji desteği gibi pazarlanmasına ve sıradan içeceklerin yanında satılmasına dikkat çekti. Araştırmacı, özellikle çarpıntı, göğüs ağrısı veya bayılma nedeniyle sağlık kuruluşuna başvuran genç hastalara enerji içeceği ve uyarıcı takviye kullanıp kullanmadıklarının sorulmasını öneriyor.

Bazı ürünlerin kafein yoğunluğu kahvenin çok üzerinde

AHA'ya göre ABD'deki enerji içeceği satışları son on yılda iki kattan fazla artarak 2024 yılında 20 milyar doları aştı. Bazı enerji içeceklerinde, aynı hacimdeki demlenmiş kahveye göre üç kata kadar daha yüksek kafein yoğunluğu bulunuyor. Bazı antrenman öncesi takviyelerde bu fark 12 katın üzerine çıkabiliyor.

AHA'nın 2026 değerlendirmesinde çoğu yetişkin için günlük 400 miligrama kadar kafein tüketiminin genel olarak güvenli kabul edildiği belirtiliyor. Bununla birlikte mevcut sağlık sorunları, kullanılan ilaçlar ve kişisel duyarlılık nedeniyle herkes için aynı sınır uygun olmayabilir. Ayrıca birden fazla ürünün aynı gün alınması toplam kafein miktarını fark ettirmeden yükseltebilir.

Araştırma neyi kanıtlamıyor?

Veriler gönüllü olarak yapılan bildirimlere dayanıyor. Bu ürünleri tükettiği hâlde herhangi bir sorun yaşamayan kişilerin toplam sayısı bilinmediği gibi, her olumsuz olayın FDA'ya raporlandığı da varsayılamaz. Diğer sağlık sorunları veya birlikte kullanılan maddeler de sonuçları etkilemiş olabilir. Bu nedenle araştırmadan kişisel risk artışı ya da doğrudan neden-sonuç ilişkisi çıkarılamıyor.

Çalışmada yer almayan UCSF kardiyoloğu Dr. Gregory M. Marcus, bulguların yüksek kafeinli ürünlerle ilgili kalp-damar sağlığı endişelerini güçlendirdiğini, ancak bu ürünlerin bildirilen olaylara neden olduğunu kanıtlamadığını vurguladı.

Enerji içeceği kullananlar nelere dikkat etmeli?

Enerji içecekleri ve besin takviyeleri ABD'de ilaçlarla aynı pazarlama öncesi onay sürecinden geçmiyor. Düzenli tüketen kişilerin ürün etiketindeki kafein miktarını ve aynı gün kullandıkları diğer kafein kaynaklarını kontrol etmesi önemli. Çarpıntı, göğüs ağrısı veya bayılma yaşayanların sağlık değerlendirmesinde bu ürünleri kullandıklarını belirtmesi gerekiyor; yeni veya açıklanamayan göğüs ağrısı ve bayılma acil tıbbi değerlendirme gerektirebilir.

Çalışma 6–9 Kasım 2026 tarihlerinde Chicago'daki AHA Bilimsel Oturumları'nda sunulacak. Bulgular henüz hakemli bir bilimsel dergide tam makale olarak yayımlanmış değil. Ayrıntılar Amerikan Kalp Derneği'nin 2 Kasım tarihli resmî açıklamasında bulunuyor.