ABD’de liseliler Türkçe yeterliğini diplomada nasıl gösterebilir? ATAA 15 Kasım’da anlatacak

ABD'de İngilizce ve Türkçedeki yeterliğini belgeleyen lise öğrencileri, okulları programa katılıyorsa bu başarıyı mezuniyet belgelerine "Seal of Biliteracy" (iki dillilik mührü) olarak işletebiliyor. Amerikan Türk Dernekleri Asamblesi (ATAA) Eğitim Konseyi, Amerika Türk Kadınlar Birliği ve New York Atatürk Okulu, Türk ailelerine bu yolu anlatmak için 15 Kasım 2026 Pazar günü çevrim içi bir seminer düzenliyor.

Zoom üzerinden yapılacak seminer Doğu saatiyle 12.00'de başlayacak. Bu, Merkez saatiyle 11.00, Dağ saatiyle 10.00, Pasifik saatiyle 09.00 ve Türkiye saatiyle 20.00'ye denk geliyor. Katılım için Zoom kaydı gerekiyor; ayrıntılar ATAA'nın etkinlik sayfasında.

Seal of Biliteracy nedir?

Seal of Biliteracy, liseden mezun olan bir öğrencinin İngilizcenin yanında en az bir dilde daha okuma, yazma, dinleme ve konuşmada yeterli olduğunu gösteren resmî bir belge. Mühür, eyaletin belirlediği şartları sağlayan öğrencinin diplomasına ya da not dökümüne (transcript) işleniyor. California, mührü eyalet düzeyinde tanıyan yasayı 2011’de kabul etti; bugün ABD'nin bütün eyaletlerinde ve başkent Washington'da bir eyalet mührü bulunuyor.

Şartlar eyaletten eyalete değişiyor. Genelde öğrencinin İngilizce derslerini belirli bir başarıyla tamamlaması ve ikinci dildeki yeterliliğini tanınmış bir sınav, kurs notu ya da eyaletin kabul ettiği başka bir yolla kanıtlaması isteniyor. Okulunda Türkçe dersi olmayan öğrenciler için hangi sınavın kabul edildiği ve başvurunun nasıl yapılacağı, ailelerin en çok sorduğu konular arasında.

Türk aileleri için neden önemli?

ABD'de evde Türkçe konuşarak büyüyen çocukların önemli bir bölümü, bu dili hafta sonu okullarında, derneklerde ya da yalnız aile içinde öğreniyor. Bu bilgi okul kayıtlarında çoğu zaman görünmüyor. Mühür, Türkçenin resmî bir akademik başarı olarak belgelenmesini sağlıyor.

Mühür, bir öğrencinin üniversite veya iş başvurusunda dil yeterliğini göstermesinin bir yolu. Üniversitede ders kredisi, yabancı dil dersinden muafiyet veya seviye tespiti ise başvurulan kurumun kendi kurallarına bağlı. Öğrencinin, ilgilendiği üniversitenin yabancı diller bölümüyle bu koşulları ayrıca görüşmesi gerekiyor.

Okulunda Türkçe dersi olmayan öğrenci nereden başlayabilir?

İlk adım, lisenin rehberlik servisine ya da dünya dilleri bölümüne okulun mühür programına katılıp katılmadığını sormak. Katılıyorsa Türkçe için hangi değerlendirmelerin kabul edildiğini, sınavı kimin düzenlediğini ve sonuçların mezuniyet dosyasına hangi tarihe kadar ulaşması gerektiğini öğrenmek önemli. Bir ailenin başka bir eyalette kullandığı sınav, öğrencinin kendi okulunda farklı bir işlem gerektirebilir.

Örneğin New York Eyaleti Eğitim Dairesi, mührü İngilizce ve bir veya daha fazla dünya dilinde yeterlik gösteren lise mezunları için tanımlıyor. Aile açısından bunun pratik karşılığı şu: Evde akıcı Türkçe konuşan bir öğrencinin, okulun okuma ve yazma yeterliği için nasıl bir kanıt istediğini de öğrenmesi gerekiyor. Hafta sonu okulunda yapılan çalışmalar bu görüşmede öğrencinin aldığı eğitimi anlatmasına yardımcı olabilir.

Seminerde neler anlatılacak?

ATAA'nın duyurusuna göre seminer, Türkçe bilen öğrencilerin mührü nasıl alabileceğini ve ailelerin bu süreçte hangi adımları atması gerektiğini ele alacak. Düzenleyen kuruluşlardan New York Atatürk Okulu, ABD'de hafta sonları Türkçe eğitim veren okullardan biri.

Programda Bahar Yasemin Ünlüsoy velilerin bakış açısını, okul müdürü Ayça Ergisi ise New York Atatürk Okulunun deneyimini aktaracak. ATAA Gençlik Komitesinden Afife Birankur Miranda genç konuşmacı olarak yer alıyor. Etkinlik için kayıt, yukarıdaki Zoom formundan yapılıyor. Seminere kayıt olmakla öğrencinin okulundaki mühür başvurusu iki ayrı işlem.

Özellikle son sınıftaki öğrenciler için okulun son başvuru tarihini seminerden önce öğrenmek yararlı olabilir. Böylece aileler, kendi okullarında Türkçe için geçerli olan seçenekleri programda anlatılan örneklerle karşılaştırabilir ve sorularını somut bir başvuru takvimine göre hazırlayabilir.