İran savaşı ne zaman bitecek? Washington'dan dikkat çeken açıklamalar

ABD'nin Birleşmiş Milletler Büyükelçisi Mike Waltz, İran savaşının bir yıl daha sürüp sürmeyeceği sorusuna kesin bir süre vermeden yanıt verdi. Waltz, Tahran'ın nükleer müzakerelerde anlamlı bir anlaşmayı kabul etmesini umduğunu söyledi. Waltz'ın sözleri, Başkan Donald Trump'ın savaşın başında verdiği "dört-beş hafta" tahminiyle ve 3 Kasım ara seçimlerine günler kala ABD'deki akaryakıt fiyatı tartışmalarıyla aynı döneme denk geldi.

Waltz ne dedi?

Waltz, Financial Times'a verdiği ve 23 Ekim'de yayımlanan röportajda, İran yüksek oranda zenginleştirilmiş uranyumdan vazgeçip kendi topraklarındaki zenginleştirme faaliyetleri konusunda "anlamlı bir anlaşmayı" kabul etmedikçe ABD'nin temel hedeflerine ulaşmış sayılmayacağını söyledi. Savaşın bir yıl daha sürüp sürmeyeceği sorusuna "Varsayımlar üzerine konuşmayacağım. Umarız ondan önce masaya anlamlı biçimde gelirler" yanıtını verdi. Waltz ayrıca ABD Donanması'nın İran limanlarına yönelik ablukayı "öngörülebilir gelecek boyunca" sürdürebileceğini ve ekonomik baskının artırılmaya devam ettiğini belirtti.

Ankara Büyükelçisi Barrack: "Kesinlikle olabilir"

Aynı gün ABD'nin Türkiye Büyükelçisi ve Suriye özel temsilcisi Tom Barrack, İsrail ordu radyosuna yaptığı açıklamada hafta sonu yeni bir ABD saldırısı olup olmayacağı sorusuna "Bu hafta sonu bir saldırı olabilir mi? Kesinlikle" dedi. Barrack, Trump'ın bir anlaşmaya açık olduğunu ve görüşmelerin "aylardır" sürdüğünü de ekledi. Barrack'ın İran politikasında doğrudan bir görevi bulunmuyor. Trump'ın, Barrack'ın sözleri sorulduğunda bu konuda bir bilgisi olmadığını söylediği bildirildi.

Trump ise 23 Ekim'de ABD'nin "isterse bütün petrolü alabileceğini" söyleyerek savaşı "bitirmek" ile "kendi hâline bırakmak" arasında seçim yapılabileceğini dile getirdi ve "Çok hızlı bitirebiliriz" dedi. Trump bir gün önce de İran'ı, ara seçimler öncesinde petrol fiyatlarını yükseltmek için gemilere yönelik saldırılar uydurmakla suçlamıştı.

Petrol ve benzin fiyatları

Ekim ayına varil başına 97 doların altında başlayan Brent petrol, 22 Ekim'de 112 dolarla Mayıs'tan bu yana en yüksek seviyeye çıktı. 23 Ekim'de İran Devrim Muhafızları'nın Hürmüz Boğazı yakınında yedi tankeri etkisiz hâle getirdiğini iddia etmesinin ardından fiyat kısa süreliğine 117 doları aşarak savaş boyunca görülen en yüksek düzeye ulaştı. Ham petroldeki bu yükseliş, ABD'de benzin pompasına genellikle birkaç gün ile birkaç hafta arasında yansıyor.

Bölgedeki ABD büyükelçilikleri

ABD Dışişleri Bakanlığı da 23 Ekim'de Ürdün, Lübnan, Katar ve Birleşik Arap Emirlikleri'ndeki büyükelçiliklerde personel sayısını azaltacağını açıkladı. Büyükelçilikler açık kalıyor ancak "kısıtlı faaliyet" düzeninde çalışıyor.

ABD'deki Türkler için ne anlama geliyor?

Savaşın uzaması, ABD'de yaşayanlar için en çok akaryakıt ve fiyatlar üzerinden hissediliyor. Bölgeye, özellikle Körfez ülkeleri ve Ortadoğu üzerinden aktarmalı seyahat planlayanların uçuş ve güvenlik durumunu yakından izlemesi önemli. ABD vatandaşları güncel uyarıları Dışişleri Bakanlığı'nın seyahat uyarıları sayfasından takip edebilir ve yurt dışındayken STEP programına kaydolarak bölgedeki büyükelçiliklerin duyurularını doğrudan alabilir.