ABD Yüksek Mahkemesi Teksas'taki Big Bend bölgesinde sınır duvarı inşaatına izin verdi

ABD Yüksek Mahkemesi, Trump yönetiminin Teksas'ın güneybatısındaki Big Bend bölgesinde sınır duvarı inşaatını sürdürmesine pazartesi günü izin verdi. Mahkeme, 26A560 sayılı imzasız kararla, inşaatı ekim başında durduran federal bölge mahkemesi tedbirini dava sürerken askıya aldı.
Karar, hükümetin Yüksek Mahkeme incelemesi talebi sonuçlanana kadar geçerli olacak. Mahkeme davayı görmeyi reddederse askı kararı kendiliğinden sona erecek; davayı kabul ederse nihai karara kadar yürürlükte kalacak. Yargıç Ketanji Brown Jackson, hükümetin talebinin reddedilmesi gerektiği görüşündeydi. Kararda başka bir karşı oy bildirilmedi.
Bölge mahkemesi feragat yetkisini sorgulamıştı
Teksas Batı Bölgesi Federal Mahkemesi'nden Yargıç Kathleen Cardone, 2 Ekim'de verdiği ihtiyati tedbirle bölgedeki inşaatla ilgili tüm faaliyetlerin derhal durdurulmasına hükmetmişti. Davayı Center for Biological Diversity adlı çevre örgütü, bölgede çalışan bir nehir rehberi ve Ruidosa kasabasındaki tarihi bir kiliseyi koruyan kuruluş açtı.
Davacılar, İç Güvenlik Bakanlığı'nın (DHS) şubat ile temmuz arasında çevre ve tarihi eser koruma yasalarını devre dışı bırakmak için çıkardığı feragat kararlarına itiraz etti. 1996 tarihli göç yasası bu feragatlere yalnızca anayasal gerekçeyle itiraz edilmesine izin veriyor. Davacılar, Kongre'nin bu kadar geniş bir yetkiyi açıkça tanımadığını savunarak "büyük meseleler" (major questions) doktrinine dayandı. Yargıç Cardone da Kongre'nin, göçmen yakalamalarının sınırdaki en düşük düzeyde olduğu bir bölge için böyle geniş feragatlere büyük olasılıkla açıkça izin vermediğine hükmetti.
Yüksek Mahkeme ise hükümetin, bölge mahkemesinin bu talebi görme yetkisi bulunmadığı yönündeki argümanında büyük olasılıkla haklı çıkacağını belirtti. Kararda "anayasal bir büyük meseleler iddiası diye bir şey yoktur" ifadesine yer verildi. Mahkeme, alt mahkeme kararının hükümetin "zorlayıcı çıkarlarını" ilerletmesini engellediğini de kaydetti.
500 millik sektörde 30 fitlik çelik duvar
Big Bend sınır sektörü, ABD–Meksika sınırının 500 milden fazlasını kapsıyor. Bölgede Big Bend Ulusal Parkı ile Rio Grande boyunca eyalet ve özel mülkiyetteki araziler bulunuyor. Gümrük ve Sınır Koruma (CBP) verilerine göre proje, bazı kesimlerde 30 fit (yaklaşık 9 metre) yüksekliğinde çelik duvar, 200 milden fazla devriye yolu ve yaklaşık 17 millik araç bariyerinden oluşuyor. Hudspeth County'deki 47 millik bölümde inşaat eylülde başladı.
CBP Komiseri Rodney Scott, 30 fitlik duvarın Big Bend Ulusal Parkı'nın içinden geçmeyeceğini açıklamıştı. Kongre'deki Cumhuriyetçiler geçen yaz sınır duvarı projesine 46 milyar dolar ayırmıştı. Big Bend bölümünün maliyetinin yaklaşık 1,7 milyar dolar olduğu bildirildi.
Hükümet günlük 500 bin dolarlık zarar açıkladı
Adalet Bakanlığı 21 Ekim'de Yüksek Mahkeme'ye acil başvuruda bulunmuştu. Hükümetin Yüksek Mahkeme'deki avukatı Başsavunucu (Solicitor General) D. John Sauer, tedbirin hükümetin "güney sınırının dörtte birini güvence altına alma kabiliyetini" sekteye uğrattığını savundu. Bir CBP yetkilisine göre inşaatın durması hükümete günde yaklaşık 500 bin dolara mal oluyordu.
Hükümet, 2021–2025 döneminde sektörde 89 binden fazla kişinin yakalandığını ve duvarda boşluk kalması halinde yasa dışı geçişlerin bölgeye kayabileceğini öne sürüyor. Davacılar ise Big Bend'in güney sınırındaki yedi sektör arasında son sırada olduğunu, bölgedeki yıllık yakalamaların sınır genelindeki toplamın yüzde 0,3 ile 2,2'si arasında kaldığını belirtiyor.
Muhalifler duvarın kamu kaynağı israfı olduğunu, bölgenin eşsiz doğasına ve turizme dayalı yerel ekonomisine zarar vereceğini, insansız hava aracı gibi gözetim teknolojilerinin aynı işi görebileceğini savunuyor. Davacıların mahkemeye sunduğu dilekçede, hiçbir nihai kararın inşaat başladıktan sonra mevcut durumu geri getiremeyeceği vurgulandı.
Dava alt mahkemede sürerken inşaat devam edebilecek.