ABD Gündemi

Trump, Şi ve Putin'den ortak bildiri: Nükleer savaşın kazananı olmaz

Şenzen'deki görüşmede Trump, Şi Cinping ve Putin'in yan yana durduğu an

ABD Başkanı Donald Trump, Çin Devlet Başkanı Şi Cinping ve Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin, 19 Kasım'da Çin'in Şenzen kentinde yaptıkları üçlü görüşmenin ardından dört maddelik ortak bildiri yayımladı. Beyaz Saray'ın "Barışa Doğru" başlığıyla duyurduğu metinde üç lider, "nükleer savaşın kazanılamayacağını ve asla yapılmaması gerektiğini" yeniden teyit etti.

Asya-Pasifik Ekonomik İşbirliği (APEC) zirvesi sırasında gerçekleşen görüşme yaklaşık bir buçuk saat sürdü. Trump, üçlü görüşmeden önce Putin ve Şi ile ayrı ayrı bir araya geldi.

Bildirinin dört maddesi

Beyaz Saray'ın yayımladığı bildiriye göre üç lider uluslararası durum üzerine kapsamlı görüş alışverişinde bulundu ve stratejik istikrarı ile uluslararası güvenliği korumayı taahhüt etti. Metindeki maddeler şöyle:

  • BM reformu: BM Güvenlik Konseyi'nin daimi üyeleri olarak ABD, Rusya ve Çin, BM'nin küresel sorunlara daha etkili yanıt verebilmesi ve uluslararası barış ve güvenlik görevine uygun hareket edebilmesi için reform yapılmasını taahhüt etti.
  • Enerji: Üç ülke, tüm ülkelerin yararına rafine petrol ürünlerinin üretimini ve arzını artırmayı planlıyor. Liderler istikrarlı enerji akışının önemini de yeniden vurguladı.
  • Uluslararası mahkemeler: Liderler, devlet rızası ilkesinin ve devlet yetkililerinin dokunulmazlıklarına saygının büyük önem taşıdığını kabul etti; Uluslararası Ceza Mahkemesi ve benzeri kurumların yargı yetkilerini kötüye kullanmaması gerektiği konusunda uzlaştı.
  • Nükleer silahlar: Üç lider nükleer savaşın kazanılamayacağını ve asla yapılmaması gerektiğini yineledi. Üç ülke nükleer riskleri azaltmak ve nükleer silahların yayılmasını önlemek için diyalog yürütecek.

Bildiride bu diyalog için bir takvim yer almıyor. Metinde üçlü bir nükleer silahsızlanma anlaşması için müzakereden de söz edilmiyor. Aynı metin Kremlin tarafından da yayımlandı.

Ukrayna ve İran'da somut adım çıkmadı

Bildiri, Rusya'nın Ukrayna'daki savaşına da ABD ile İran arasındaki çatışmaya da değinmiyor. Görüşmeden somut bir ilerleme açıklanmadı.

Putin görüşmenin ardından, aynı hafta Kırım'ı Rusya'ya bağlayan Kerç Köprüsü'ne düzenlenen Ukrayna saldırısını gerekçe göstererek Ukrayna ile doğrudan müzakereyi reddetti. Putin, "Kırım köprüsüne yapılan saldırılardan sonra müzakere etmeyeceğiz" dedi. Rus lider ayrıca Ukrayna ve Avrupa'nın uzlaşmaya "henüz hazır olmadığını" söyledi. Putin, üç gücün Ukrayna dahil bölgesel çatışmaların çözümünde "çok sayıda ortak çıkarı" bulunduğunu da öne sürdü.

Trump, Putin yanına geldiğinde "O benim dostum" dedi. Trump görüşmeyi "sıfırdan 10'a kadar bir ölçekte 12" olarak değerlendirdi ve "Gerçekten tarih yazıyoruz" dedi. Trump, sahada gazetecilere konuşmadan ABD'ye dönüş yoluna çıktı. Truth Social hesabından yaptığı paylaşımda, ziyareti anlatmak için 20 Kasım'da öğle saatinde basın toplantısı düzenleyeceğini duyurdu.

📬 Eyaletinizdeki Türk etkinlikleri, ilanları ve fırsatları her hafta e-postanızda

Ücretsiz. Yalnızca seçtiğiniz eyalete göre: yaklaşan etkinlikler, yeni ilanlar, Türk işletmelerinin kampanyaları ve önemli uyarılar.

Bir haber mi var?

Çevrenizde olan bir gelişmeyi Alaturka'ya WhatsApp'tan bildirin.

Haber bildir
Haber bildir